Το σημαντικό κοινωνικό πρόγραμμα Mortgage to Rent, Ενοίκιο έναντι Δόσης, που απευθύνεται σε χιλιάδες ευάλωτα νοικοκυριά, με στόχο να προστατεύσουν την πρώτη τους κατοικία από ενδεχόμενη εκποίηση, απέκτησε τη νομική του βάση, εγκρίθηκε από το Υπουργικό Συμβούλιο, θα τύχει της έγκρισης από την Έφορο Κρατικών Ενισχύσεων και εντός Μαρτίου η Γενική Διεύθυνση Ανταγωνισμού (ΓΔΑ) της Κομισιόν αναμένεται να βάλει και βούλα.
Τα δύο εκτενή ερωτηματολόγια που έθεσε η ΓΔΑ της ΕΕ προς τις κυπριακές αρχές απαντήθηκαν από το ΥΠΟΙΚ εδώ και περίπου δύο μήνες.
Μπήκαν στο μικροσκόπιο των τεχνοκρατών της Κομισιόν και οι σαφείς ενδείξεις που έχει δώσει το αρμόδιο θεσμικό όργανο των Βρυξελλών για έγκριση του σχεδίου, είναι εξαιρετικά ενθαρρυντικές.
Στο ΥΠΟΙΚ επικρατεί ευφορία, γιατί οι τεχνοκράτες του βλέπουν τις προσπάθειες πολλών χρόνων να οδεύουν σε επιτυχία καθώς, όπως σχολίασε χθες στη StockWatch ανώτατη αρμόδια πηγή ευθύς μετά τη σχετική ανακοίνωση του Υπουργικού Συμβουλίου, το σχέδιο Ενοίκιο έναντι Δόσης, αποτελεί ασπίδα προστασίας της πρώτης κατοικίας.
Μέσω του προγράμματος, προβλέπεται ότι θα καλυφθούν αρκετές χιλιάδες ευάλωτων δανειοληπτών και συνταξιούχων οι οποίοι έχουν ενταχθεί στα σχέδια Εστία και Οικία.
Ο τελικός αριθμός των δικαιούχων νοικοκυριών δεν έχει ακόμη καθοριστεί κι αυτό γιατί, εκκρεμεί η τελική ταυτοποίηση των πλείστων ενδιαφερομένων.
Εκτιμάται ότι αυτοί που θα ωφεληθούν του σχεδίου θα ξεπερνούν τις δύο χιλιάδες.
Επισημαίνεται ότι η παραπομπή του σχεδίου στην Έφορο Κρατικών Ενισχύσεων αποτελεί εκ των ων ουκ άνευ αφού, η Κομισιόν θέτει ως βασική αρχή για έγκριση του, να μην αντίκειται των προνοιών που διέπουν τους κανονισμούς περί κρατικών ενισχύσεων.
Ωστόσο, η ΓΔΑ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής έχει «πιστοποιήσει» και αποδεχτεί εξ υπαρχής ότι το πρόγραμμα Mortgage to Rent εφόσον απευθύνεται σε φυσικά πρόσωπα και έχει καθαρά κοινωνικό χαρακτήρα στη βάση των όσων η ΕΕ απαιτεί, εκτιμάται ότι η τελική έγκριση του είναι θέμα λίγων εβδομάδων.
Έκκληση σε τράπεζες και ΕΕΠ
Κομβικό σημείο του παζλ για την απρόσκοπτη εφαρμογή του σχεδίου, αποτελεί η συνεργασία με τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και τις εταιρείες εξαγοράς πιστώσεων.
Σύμφωνα με πληροφορίες που συγκέντρωσε η StockWatch, το ΥΠΟΙΚ έχει έρθει σε επαφή και διαβουλεύτηκε σχετικά, με τους πιστωτές, τόσο με τις τράπεζες όσο και με τις εταιρείες εξαγοράς πιστώσεων (ΕΕΠ) για τη διαδικασία εφαρμογής του σχεδίου.
Σημειώνεται ότι με την τελική έγκριση του σχεδίου από την ΓΔΑ θα κληθούν οι τράπεζες και οι εταιρείες εξαγοράς πιστώσεων να εκδηλώσουν ενδιαφέρον συμμετοχής στο σχέδιο καθώς, θα είναι και προς όφελος των επηρεαζόμενων ευάλωτων δανειοληπτών και των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων και των ΕΕΠ.
«Είναι σημαντική η συνεργασία κράτους και πιστωτών για να είναι αποτελεσματικό το σχέδιο και να αποτελέσει πυλώνα στην προσπάθεια να διασωθούν οι πρώτες κατοικίες ευάλωτων συνανθρώπων μας», υπέδειξε η ίδια πηγή του ΥΠΟΙΚ.
Άλλωστε απώτερος στόχος, όπως τόνισε, αποτελεί η προστασία ευάλωτων ομάδων του πληθυσμού από την εκποίηση της κύριας τους κατοικίας.
Την ίδια ώρα, πρόσθεσε, οι τράπεζες θα καθαρίσουν από τους ισολογισμούς τους σημαντικό ποσοστό ΜΕΔ που εξασφαλίζονται από κύρια κατοικία
Δικαιούχοι του σχεδίου
Δικαιούχοι του σχεδίου θα είναι όσα φυσικά πρόσωπα είχαν μη εξυπηρετούμενα δάνεια μέχρι την 31η Δεκεμβρίου του 2021 με εξασφάλιση την πρώτη κατοικία η αγοραία αξία της οποίας δεν θα πρέπει να ξεπερνά τις €250 χιλ., ανεξάρτητα αν συμμετείχαν ή όχι σε κάποιο κυβερνητικό σχέδιο.
Στο πρόγραμμα θα περιληφθούν και οι μη βιώσιμοι δανειολήπτες των οποίων η αίτηση προς το Εστία και το Οικία έχει απορριφθεί, επειδή χαρακτηρίστηκαν ως μη βιώσιμοι λόγω χαμηλών εισοδημάτων.
Θα περιληφθούν επίσης ευάλωτοι δανειολήπτες της ΚΕΔΙΠΕΣ, καθώς και αριθμός δανειοληπτών του Οργανισμού Χρηματοδοτήσεως Στέγης (ΟΧΣ) των οποίων επίσης τα στεγαστικά δάνεια είναι μη εξυπηρετούμενα, λόγω χαμηλών εισοδημάτων.
Θα καλύπτονται και κάτοικοι κύριας κατοικίας που είναι λήπτες παροχών επιδομάτων τα οποία ακόμη βρίσκονται υπό επεξεργασία.
Ενδεικτικά, μεταξύ άλλων θα περιλαμβάνονται λήπτες του ΕΕΕ, των επιδομάτων βαριάς κινητικής αναπηρία και μονογονεϊκής οικογένειες.
Επίσης, δικαιούχοι θα είναι και συνταξιούχοι με χαμηλά εισοδήματα όπως και αυτοί που απολαμβάνουν σύνταξη ανικανότητας.
Με βάση προκαταρκτικά στοιχεία, το σχέδιο θα καλύψει δυνητικά χαρτοφυλάκιο της τάξης περίπου των €2,5 δισ. εκ των οποίων, ποσό περίπου €1,5 δισ. αποτελεί μεγάλο μέρος των χαρτοφυλακίων της ΚΕΔΙΠΕΣ.
Η ΚΕΔΙΠΕΣ, με βάση τη δομή του σχεδίου, θα αποκτά τα ακίνητα στο 65% της αγοραίας αξίας τους, με το υπόλοιπο ποσό του δανείου που είναι συνδεδεμένο με το ακίνητο να διαγράφεται.
Με την απόκτηση του ακινήτου από την ΚΕΔΙΠΕΣ, θα υπογράφεται σύμβαση ενοικίασης του ακινήτου με ετήσιο ενοίκιο το οποίο θα ανέρχεται μεταξύ του 2% και 3% της αγοραίας του αξίας ανάλογα της κατάστασης του ενοικιαστή.
Το ενοίκιο θα προσαρμόζεται ανά τακτό χρονικό διάστημα στη βάση συγκεκριμένης φόρμουλας που θα αποφασιστεί.
Για δανειολήπτες που θα εμπίπτουν στις ευάλωτες ομάδες, το ετήσιο ενοίκιο περιλαμβανομένων οποιωνδήποτε αυξήσεων, θα καταβάλλεται από το κράτος.
Οι συμμετέχοντες στο σχέδιο θα έχουν τη δυνατότητα επαναγοράς του ακινήτου στην αξία απόκτησης του από την ΚΕΔΙΠΕΣ, μείον οποιωνδήποτε ενοικίων έχουν καταβληθεί.
Δικαίωμα επαναγοράς με βάση τους ίδιους όρους έχουν και οι πρώτου βαθμού συγγενείς ιδιοκτητών (τέκνα, πατέρας και μητέρα).
Προσπάθειες περίπου 10 χρόνων, με αρχιτέκτονα του σχεδίου τον Κωνσταντίνο Πετρίδη, όταν ακόμη διαχειριζόταν το χαρτοφυλάκιο των μεταρρυθμίσεων ως Υφυπουργός παρά τω Προέδρω στην πρώτη θητεία του Ν. Αναστασιάδη, παίρνουν τελικά σάρκα και οστά.
Πηγή: Stockwatch